Spis treści
Kiedy można go otrzymać
Ustawa o dokumentach paszportowych wymienia między innymi takie sytuacje (art. 48 ust. 1):
- pobyt za granicą na czas oczekiwania na odbiór zwykłego paszportu,
- nagły przypadek, na przykład powrót do miejsca stałego pobytu albo choroba,
- pobyt za granicą osoby, której nie nadano numeru PESEL, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, gdy okoliczności uniemożliwiają albo znacznie utrudniają jego nadanie, a paszport tymczasowy jest niezbędny do ochrony istotnych praw tej osoby.
Wojewoda, konsul i minister właściwy do spraw wewnętrznych mogą też z urzędu wydać paszport tymczasowy, gdy przemawiają za tym ważne okoliczności (art. 27 ust. 2). Taki paszport jest bezpłatny (art. 23) i nie wymaga zgody obojga rodziców (art. 43 ust. 2 pkt 2).
Znaczenie po surogacji
Przy zwykłym paszporcie potrzebna jest zgoda matki i ojca. Jeśli w polskim akcie urodzenia jako matka figuruje kobieta, która urodziła, jej zgoda jest formalnie wymagana. Do tego wniosek o paszport zwykle poprzedza transkrypcja, która może trwać. Dla rodziców, którzy czekają za granicą, paszport tymczasowy bywa jedynym sposobem, żeby wrócić z dzieckiem do Polski i dokończyć formalności w kraju. Decyzja należy jednak do konsula i zależy od okoliczności sprawy.
Ma to największe znaczenie w krajach, które nie nadają obywatelstwa z tytułu urodzenia, na przykład w Gruzji, Grecji czy w Kazachstanie. Dziecko urodzone w USA, Kanadzie, Argentynie albo Meksyku ma obywatelstwo kraju urodzenia i może podróżować na jego paszporcie.
Jak się przygotować
- sprawdźcie stronę konsulatu i umówcie wizytę jeszcze przed porodem,
- przygotujcie akt urodzenia z apostille i tłumaczeniem oraz potwierdzenie złożenia wniosku o transkrypcję,
- zabierzcie zdjęcie dziecka spełniające wymogi paszportowe,
- zaplanujcie dłuższy pobyt na wypadek, gdyby konsul nie wydał dokumentu od razu.
Pełny opis procedury jest w poradniku paszport i PESEL dziecka.
To informacja, nie porada prawna. Plan powrotu warto omówić z kancelarią z listy prawnicy.
Źródła
- Ustawa o dokumentach paszportowych, tekst jednolity Dz.U. z 2026 r. poz. 196 (ISAP), dostęp 2026-10-08
- Uzyskaj paszport dla dziecka (gov.pl), dostęp 2026-10-08
Najczęstsze pytania
Ile ważny jest paszport tymczasowy?
Najwyżej 365 dni od daty wydania (art. 19 ustawy o dokumentach paszportowych).
Czy paszport tymczasowy wymaga zgody obojga rodziców?
Paszport tymczasowy wydany z urzędu nie wymaga zgody obojga rodziców.